Ten opzichte van de landen om ons heen, ontbeert het de Nederlandse ondernemers aan genoeg ambitie om de concurrentiepositie van het land te kunnen verbeteren. Dat blijkt uit wetenschappelijk onderzoek van onder andere The London School of Economics (LSE), dat een benchmark hield onder 71 landen. En minister Maxime Verhagen (EZ, L & I) begreep de boodschap. “We hebben dus niet behoefte aan meer ondernemers, maar aan ondernemers met méér ambitie.”


Tijdens het congres ‘De Stand van het Land’, dat op 28 april op initiatief van het Amsterdam Centre For Entrepreneurship in samenwerking met het ministerie werd georganiseerd, werd het rapport gepresenteerd. Nederland blijkt een land te zijn waar men graag aan het ondernemerschap begint, men ook positief aankijkt tegen het begrip ondernemerschap maar waar ondernemers tegelijkertijd er voor kiezen om niet te snel te willen groeien.

En dat was opvallend. De reden: ondernemers gaan ondernemen omdat ze vooral onafhankelijk willen zijn. En die onafhankelijkheid gaat verloren zodra de groei inzet; men heeft personeel nodig dat op haar beurt invloed zal uitoefenen op die zo gewenste onafhankelijkheid. Dus, men remt enerzijds zelf de groei, die anderzijds op macro-economisch niveau juist hard nodig is.

“We hebben dus meer snelle groeiers nodig,” liet Verhagen zijn toehoorders weten op het inhoudelijk zeer sterke congres. “Op dit moment is één op de acht werkende Nederlanders ondernemer. Er is dus potentie. Om ambitieus ondernemerschap verder te stimuleren zullen we daarom het tempo moeten verhogen met de ingezette deregulering. We moeten het ondernemers makkelijker maken. Tevens zullen we meer financiële en fiscale maatregelen moeten nemen om ondernemers te prikkelen om sneller te willen groeien.”

Volgens Verhagen gaan de Haagse ambities echter verder. “Ik zou zelfs willen hopen op een cultuuromslag. Ondernemerschap kan meer in onze genen geworteld worden. Dat betekent dat er meer aandacht in het onderwijs moet komen voor ondernemerschap en het lef dat je moet hebben om iets voor eigen risico en rekening te doen.”

Opleidingsniveau van ondernemers
Ook bleek er een verband te zijn tussen het opleidingsniveau van ondernemers en hun zakelijke successen; hoe hoger het niveau, des te groter de slagingskans. Verhagen: “Jongeren zullen dus al lerend de juiste houding, kennis en vaardigheden moeten meekrijgen waardoor ambitieuze talenten eerder worden ontdekt en dat er daarom sneller voor definitieve onafhankelijkheid wordt gekozen.”

Overigens bleek ook de discussie interessant over de vraag of juist een aspect als ‘het hebben van geld’ of een aspect als ‘het hebben van ambitie’, dé factoren zijn voor succesvol ondernemerschap. Uit onderzoek blijkt – en dit bleek tevens in het debat in de zaal – dat het inderdaad om het ‘hebben van ambitie’ gaat.

Ambitie of geld?
Een 17-jarige student maakte daarom de meest treffende opmerking van de dag. “We hebben in Nederland eigenlijk te veel geld om nog ambitieus te willen zijn,” zei hij. En daarmee sloeg hij tot genoegen van de zaal de spijker op de kop. Fiscale voordelen als de Zelfstandigenaftrek, de MKB-franchise en het behoud van WW-uitkeringen voor ZZP’ers terwijl je tegelijkertijd je onderneming kunt opbouwen – maatregelen die zijn ingevoerd om ondernemerschap te bevorderen - zouden dus eigenlijk allemaal afgeschaft kunnen worden: Nederland kan immers de eigen concurrentiepositie verbeteren als ondernemers zich gewoon ambitieuzer gaan gedragen.